Rosyjskie media zaprzeczają ludobójstwu w Srebrenicy, aby uniknąć odpowiedzialności za Buczę

Centrum Pamięci w Srebrenicy opublikowało raport „Zaprzeczanie ludobójstwu w Srebrenicy w rosyjskich mediach”. Raport ten pokazuje, jak główne rosyjskie środki masowego przekazu, a także blogerzy, komentatorzy i politycy, zaprzeczali historycznym faktom na temat ludobójstwa w Srebrenicy, aby wzmocnić swoje narracje zaprzeczające rosyjskim zbrodniom.

Głównym przykładem analizowanym w raporcie jest sytuacja, która miała miejsce w Buczy.

W kwietniu 2022 r. do miasta Bucza wkroczyły siły ukraińskie. Światowe media obiegły zdjęcia i filmy przedstawiające ofiary na ulicach miasta, wywołując międzynarodowe potępienie działań przypisywanych armii rosyjskiej. W reakcji na te doniesienia rosyjskie media zaprzeczyły, jakoby Rosja była odpowiedzialna za wydarzenia w Buczy, określając je również jako inscenizowane prowokacje lub fabrykacje, podobnie jak w przypadku Srebrenicy. Strategia polega na zrównaniu obu wydarzeń, w Buczy i w Srebrenicy w celu zdyskredytowania ich wiarygodności poprzez przedstawienie ich jako sfabrykowanych narracji.

Tylko w kwietniu 2022 r. zidentyfikowano ponad 30 przypadków zaprzeczania ludobójstwu w Srebrenicy, w tym w głównych rosyjskich mediach. Oto przykład języka używanego przez First TV, rosyjski kanał telewizyjny: „[…] przy okazji, w temacie jugosłowiańskiej Srebrenicy. Przypomnijmy, że to miasto stało się synonimem ludobójstwa ludności muzułmańskiej, którego według Zachodu dokonali bośniaccy Serbowie w lipcu 1995 r. Z czasem jednak pojawiło się wiele faktów potwierdzających, że w Srebrenicy przeprowadzono dobrze zaplanowaną operację, za którą stały zachodnie służby wywiadu”.

Różne rosyjskie media prezentowały podobny język, terminologię i terminy publikacji. To sugeruje skoordynowane działanie, schemat, a także związek między środkami masowego przekazu a poglądami rosyjskiego rządu. W raportach podkreślane jest, jak niebezpieczne mogą być te operacje dla społeczeństwa:

„Wpływ takich zaprzeczających narracji może być znaczący, ponieważ kształtują one opinię publiczną i zwiększają sceptycyzm wobec dobrze ugruntowanych prawd historycznych. Kluczowe znaczenie ma rozpoznanie i krytyczna ocena źródeł informacji, szczególnie w przypadkach, w których technika zaprzeczania jest wykorzystywana do zniekształcania wydarzeń historycznych”.

Centrum Pamięci w Srebrenicy opublikowało raport zatytułowany „Zaprzeczanie ludobójstwu w Srebrenicy w rosyjskich mediach” we współpracy ze stowarzyszeniem Austrian Service Abroad i krajowymi naukowcami analizującymi materiały z lat 2000–2023.

Raport został wydany w związku z corocznymi obchodami upamiętniającymi ludobójstwo w Srebrenicy popełnione w lipcu 1995 roku przez Armię Republiki Serbskiej (VRS) w Bośni i Hercegowinie. Ponad 8300 muzułmańskich chłopców i mężczyzn było systematycznie i celowo zabijanych w Srebrenicy i w okolicach tego miasta.

Okrucieństwa te zostały uznane za ludobójstwo przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii w 2004 r. i Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości w 2006 r.

Tragedia w Srebrenicy miała miejsce w samym środku wojny, która była prowadzona w Bośni i Hercegowinie w latach 1992–1995 i pochłonęła około 100 000 ofiar, z czego połowę stanowili cywile.

Przeczytaj pełny raport.