ZASÅONA dezinformacji, cz. 2: Aczemunizm
W jaki sposób ZASŁONA dezinformacji przesłania demokrację: siedem tanich sztuczek
W cyklu artykułów EUvsDisinfo demaskuje kilka tanich, retorycznych sztuczek dezinformacji oraz to, jak twórcy dezinformacji systematycznie utrudniają wymianę poglądów – podstawę demokracji – stosując arsenał narzędzi. Działania kremlowskich trolli sprawiają, że dyskurs publiczny grzęźnie w bagnie bezsensownej kontestacji. Szwedzka aktywistka ukuła termin Modus Trollerandi, aby opisać sposoby na zepsucie debaty publicznej za pomocą serii tanich sztuczek. Zespół EUvsDisinfo rozwinął tę koncepcję, aby pokazać, w jaki sposób ZASŁONA dezinformacji przesłania demokrację.
Z: Zaprzeczenie:
Poddanie w wątpliwość wszelkich dowodów na istnienie dezinformacji.
A: Aczemunizm:
Odsunięcie od siebie oskarżeń poprzez zmianę tematu: „a czemu nie zajmujecie się…”
S: Satyra:
Użycie sarkazmu, aby umniejszyć przeciwnika.
Ł: Łgarstwo:
Atak na oponentów za poglądy, których nigdy nie wyrazili.
O: Oskarżenia:
Stosowanie zarzutów tak samo prowokacyjnych, jak bezpodstawnych.
N: Niuanse:
Zalewanie oponenta szczegółami i technikaliami.
A: Atak:
Używanie ostrego języka, aby zniechęcić oponenta.
A jak Aczemunizm
Ta technika jest często stosowana w odniesieniu do aktu piractwa lotniczego ze strony białoruskiego prezydenta Aleksandra Łukaszenki, do którego doszło pod koniec maja. Kremlowscy spin doktorzy poczynili ogrom starań, by odwrócić uwagę mediów od tego incydentu, twierdząc, że wysyłanie myśliwców w celu przechwycenia cywilnego samolotu oraz przesyłanie fałszywych alarmów bombowych to powszechnie stosowane praktyki. Takie oświadczenie było wydawane ad nauseam (technika ta zostanie opisana w późniejszym artykule). Przykłady można znaleźć tutaj, tutaj oraz tutaj.
Aczemunizm to technika retoryczna mająca na celu odwrócenie uwagi od nieprzyjemnej sprawy. Słownik Oxford English Dictionary definiuje ją w następujący sposób:
Technika lub praktyka odpowiadania na oskarżenie lub trudne pytanie poprzez postawienie kontroskarżenia lub podniesienie innej kwestii.
Metoda ta jest bardzo popularna w prokremlowskim ekosystemie dezinformacji. „Rosyjskie wojsko zestrzeliło samolot pasażerski? A co ze wszystkimi samolotami zestrzelonymi przez USA?”
„Wschodnia Ukraina? A co ze wszystkimi krajami, w których sprawy wtrącało się USA?” „Zatrzymanie demonstrantów w Rosji? A co z brutalnością policji w Europie i żółtymi kamizelkami? Co z prześladowaniem uczestników pokojowych protestów w Waszyngtonie?”
Błąd logiczny Tu Quoque
Klasyczna retoryka opisuje tę technikę jako wersję błędu logicznego tu quoque. Po rosyjsku nosi on nazwę „сам дурак” – „sam jesteś idiotą!”. Podejście to ma swe korzenie w sowieckich tradycjach retorycznych, jest też często stosowane przez kremlowski ekosystem dezinformacji. Zespół EUvsDisinfo opisał tę metodę w kilku artykułach: na przykład tutaj, tutaj oraz tutaj.
Aczemunizm to tania, sprawnie działająca sztuczka, która od bardzo długiego czasu stanowi kluczowy element kremlowskiej dezinformacji. Nawet na najwyższym szczeblu politycznym, zamiast odpowiadać na pytania na temat masowych zatrzymań pokojowych demonstrantów, przedstawiciele rosyjskich władz stosują aczemunizm zamiast dialogu:
Przesłaliśmy kompilację materiałów na temat tego, w jaki sposób przeprowadzane są zatrzymania i rozpędzane są pokojowe protesty, jak działa policja w państwach UE, do pana Borrella, aby on i jego delegacja mieli okazję sami odpowiedzieć na wiele pytań, zanim zadadzą te pytania nam.
Aczemunizm to agresywny sposób przejęcia kontroli nad debatą. Stosując tę taktykę, Kreml odsuwa od siebie krytycyzm i oskarża swoich oponentów. Zaatakowana strona jest zmuszona przyjąć postawę defensywną, zaś Kreml zyskuje przewagę moralną.
Antidotum na truciznę aczemunizmu jest następujące: nie pozwolić na odejście od tematu, kontynuować debatę nad daną kwestią główną.
Kolejny artykuł: S jak Satyra
