ZASŁONA dezinformacji, cz. 5: Oskarżenia
W jaki sposób ZASŁONA dezinformacji przesłania demokrację: siedem tanich sztuczek
W cyklu artykułów EUvsDisinfo demaskuje kilka tanich, retorycznych sztuczek dezinformacji oraz to, jak twórcy dezinformacji systematycznie utrudniają wymianę poglądów – podstawę demokracji – stosując arsenał narzędzi. Działania kremlowskich trolli sprawiają, że dyskurs publiczny grzęźnie w bagnie bezsensownej kontestacji. Szwedzka aktywistka ukuła termin Modus Trollerandi, aby opisać sposoby na zepsucie debaty publicznej za pomocą serii tanich sztuczek. Zespół EUvsDisinfo rozwinął tę koncepcję, aby pokazać, w jaki sposób ZASŁONA dezinformacji przesłania demokrację.
Z: Zaprzeczenie:
Poddanie w wątpliwość wszelkich dowodów na istnienie dezinformacji.
A: Aczemunizm:
Odsunięcie od siebie oskarżeń poprzez zmianę tematu: „a czemu nie zajmujecie się…”
S: Satyra:
Użycie sarkazmu, aby umniejszyć przeciwnika.
Ł: Łgarstwo:
Atak na oponentów za poglądy, których nigdy nie wyrazili.
O: Oskarżenia:
Stosowanie zarzutów tak samo prowokacyjnych, jak bezpodstawnych.
N: Niuanse:
Zalewanie oponenta szczegółami i technikaliami.
A: Atak:
Używanie ostrego języka, aby zniechęcić oponenta.
O jak oskarżenia:
Niekiedy celem narzędzia retorycznego jest zajęcie przestrzeni informacyjnej. Jest to zgodne z teorią militarną opisaną w Magazynie Rosyjskiego Instytutu Studiów Strategicznych:
„Prewencyjnie ukształtowana narracja, odpowiadająca interesom narodowym państwa, może znacząco ograniczyć wpływ działań obcych sił w sferze informacyjnej, które z reguły starają się wypełnić »puste przestrzenie« [w obiegu informacji]”.
Rosyjskie wojska w Syrii notorycznie oświadczają, że grupy przeciwne Assadowi planują ataki chemiczne skierowane przeciwko ludności cywilnej w celu „odegrania prowokacji”, tak by można było obwinić wojska syryjskiego reżimu.
Moskwa, 23 maja. INTERFAX. „W przededniu wyborów prezydenckich w Syrii bojówkarze z grupy terrorystycznej Hayat Tahrir Al-Sham (zakazanej w Rosji) przygotowują prowokacje z użyciem trujących substancji w zachodnich częściach prowincji Idlib. Doniesienia te przekazał zastępca dowodzącego Rosyjskim Centrum Pojednania dla Syrii, kontradmirał Aleksandr Karpov”.
Moskwa, 20 lutego. RT. „Zastępca dowodzącego Rosyjskim Centrum Pojednania dla Syrii, kontradmirał Aleksandr Vyacheslav Sytnik Karpov, informuje, że bojówkarze w północno-wschodniej części regionu Idlib przygotowują prowokację z wykorzystaniem trujących substancji”.
Moskwa, 14 października. TASS. „Bojówkarze przygotowują prowokacje z wykorzystaniem trujących substancji chemicznych w południowych częściach regionu Idlib, miejsca deeskalacji sytuacji w Syrii. Doniesienia te przekazał zastępca dowodzącego Rosyjskim Centrum Pojednania dla Syrii, kontradmirał Aleksandr Grinkevich”.
Moskwa, 23 września. Izwiestija. „Terroryści planują prowokację z wykorzystaniem trujących substancji w Idlib, aby obwinić syryjski rząd o użycie broni chemicznej przeciwko ludności cywilnej. Doniesienia te przekazał w środę zastępca dowodzącego Rosyjskim Centrum Pojednania dla Syrii, kontradmirał Aleksandr Grinkevich”.
Prowokacja to, według prokremlowskich źródeł dezinformacji, zestaw narzędzi, operacja przeprowadzana przez opozycję, ukierunkowana na ich własnych ludzi w celu usprawiedliwienia ataku. Inne określenia to na przykład „ustawiony atak” lub „operacja pod fałszywą flagą”. Podobną koncepcją jest „złożenie w ofierze świętości”. Baza danych EUvsDisinfo na temat dezinformacji zawiera liczne przykłady wykorzystania tego narzędzia: Nawalny został otruty przez zachodni wywiad; MH17 został zestrzelony przez Brytyjczyków, demokraci odpowiadają za styczniowe zamieszki w Waszyngtonie oraz najnowsze: Łukaszenka wpadł w pułapkę, zmanipulowany przez brytyjski wywiad.
Co do zasady oświadczenia te nie miały nigdy za zadanie przekonać kogokolwiek, zaś zawarte w nich prognozy są w 100% nieprawdziwe. Ich celem było stworzenie elementu niepewności pomimo całkowitego braku podstaw czy dowodów popierających dane twierdzenia. W niektórych przypadkach „narzędzie oskarżenia” może skłaniać profesjonalne media do sugerowania „wersji alternatywnych”. Świat jest globem, jednak w teorii o płaskiej Ziemi może jednak kryć się ziarno prawdy.
Kolejny artykuł: N jak niuanse
